Ray Barretto był jednym z najwybitniejszych kongistów w historii muzyki latynoskiej oraz wybitnym liderem zespołu w złotej erze salsy. Jako centralna postać ruchu Fania Records, prowadził jedną z najbardziej cenionych orkiestr salsowych w Nowym Jorku, jednocześnie budując niezwykłą karierę w amerykańskim jazzie. Jego potężna perkusja i nowatorski styl muzyczny przyniosły mu przydomek „Manos Duras” (Twarde Ręce).
Urodzony na Brooklynie jako syn portorykańskich rodziców, Barretto dorastał otoczony muzyką latynoską i amerykańskim jazzem. W 1957 roku dołączył do orkiestry Tito Puente, grając na przełomowym albumie Dance Mania. Stał się również jednym z najbardziej poszukiwanych perkusistów jazzowych, nagrywając z takimi artystami jak Cannonball Adderley, Wes Montgomery i Kenny Burrell. Jego umiejętność poruszania się pomiędzy latynoską muzyką taneczną a jazzem zdefiniowała jego karierę.
Barretto zaczął prowadzić własne zespoły na początku lat 1960-tych i odniósł sukces na rynku mainstreamowym utworem „El Watusi” w 1963 roku. Po dołączeniu do Fania Records w 1967 roku współtworzył potężne, eksperymentalne brzmienie nowojorskiej salsy. Jego album Acid (1968) łączył afro-kubańskie rytmy z soulem i jazzem, natomiast Barretto Power (1970) i Que Viva la Música (1972) ugruntowały pozycję jego orkiestry jako jednej z najbardziej ekscytujących grup salsowych. Był także ważnym członkiem Fania All Stars, pomagając wprowadzić salsę na światowe sceny.
W 1972 roku kilku kluczowych muzyków opuściło jego orkiestrę, by założyć Típica 73, w tym wieloletni wokalista Adalberto Santiago. Zamiast się poddać, Barretto odbudował swój zespół z wokalistą Tito Allenem i wydał Indestructible (1973), jeden z najbardziej cenionych albumów w jego dorobku. Przez całą karierę współpracował z wybitnymi wokalistami, takimi jak Tito Gómez i Rubén Blades, których nagrania sprawiły, że orkiestra Barretto stała się wizytówką najlepszych głosów salsy.
Barretto nigdy nie porzucił swojej pasji do jazzu. Jego współpraca z Celią Cruz, Ritmo en el Corazón (1988), przyniosła mu nagrodę Grammy, a w latach 1990-tych założył New World Spirit, zespół poświęcony latynoskiemu jazzowi. W 2006 roku otrzymał prestiżowe wyróżnienie NEA Jazz Master, doceniające jego niezwykły wkład w amerykański jazz.
Ray Barretto pozostawił trwały ślad zarówno w salsie, jak i jazzie. Od energetycznych rytmów „Indestructible” i „Guararé” po nowatorskie nagrania jazzowe, jego muzyka odzwierciedla artystę, który nieustannie przekraczał granice, nie tracąc przy tym więzi z parkietem. Niewielu perkusistów odegrało tak ważną rolę w kształtowaniu dwóch tradycji muzycznych.